Van glutensensitiviteit naar kracht

Glutensensitiviteit, ook bekend als niet-coeliakie glutenovergevoeligheid, is een aandoening die steeds meer aandacht krijgt. Personen met glutensensitiviteit ervaren symptomen die lijken op die van coeliakie en tarweallergie, zoals buikpijn, opgeblazenheid, diarree of constipatie, hoofdpijn, vermoeidheid en huiduitslag, na de inname van glutenbevattende voedingsmiddelen. In tegenstelling tot coeliakie, een auto-immuunziekte, veroorzaakt glutensensitiviteit geen schade aan de darmwand. Niettemin kunnen de symptomen aanzienlijk ongemak veroorzaken en de kwaliteit van leven verminderen.

Het belang van een correcte diagnose

Een accurate diagnose is essentieel om onderscheid te maken tussen glutensensitiviteit, coeliakie en tarweallergie, aangezien de behandelingsstrategieën verschillen. Het diagnosticeren van glutensensitiviteit begint gewoonlijk met het uitsluiten van coeliakie en tarweallergie door middel van bloedonderzoeken en, indien nodig, darmbiopsieën. Vervolgens kan een zorgvuldig geplande eliminatiedieet gevolgd door een herintroductie helpen bij het bepalen van de reactie.

Gluten- en tarwevrij dieet

Voor mensen met glutensensitiviteit is het volgen van een gluten- en tarwevrij dieet de voornaamste behandeling. Gluten is een eiwitcomplex dat voorkomt in tarwe, gerst, rogge en alle producten die deze granen bevatten. Een gluten- en tarwevrij dieet vereist dus een grondige kennis van voedseletiketten en een bewustzijn van verborgen bronnen van gluten.

  1. Vermijd alle vormen van tarwe, gerst en rogge: Dit omvat duidelijke voedselbronnen zoals brood, pasta, gebak, en bier, maar ook minder voor de hand liggende producten zoals sojasaus, sommige bouillons, en gemodificeerde voedingsmiddelen zoals maltodextrine.
  2. Leer alternatieve granen kennen: Quinoa, rijst, maïs, amarant, boekweit, en gierst zijn allemaal voedzame, gluten- en tarwevrije opties die kunnen helpen bij het diversifiëren van het dieet.
  3. Natuurlijk glutenvrije voedingsmiddelen: Focus op een voedingspatroon rijk aan verse groenten, fruit, vlees, vis, eieren, zuivelproducten (voor degenen die lactose kunnen verdragen), noten, en zaden, die alle natuurlijk vrij zijn van gluten.
  4. Wees voorzichtig met verwerkte glutenvrije producten: Veel verwerkte glutenvrije producten zijn commercieel beschikbaar, maar het is belangrijk om bewust te zijn van hun voedingswaarde. Sommige kunnen hoog zijn in suiker, vet en calorieën en laag in vezels.
  5. Lees etiketten zorgvuldig: Voedselfabrikanten zijn verplicht om informatie over allergenen, inclusief gluten, te verstrekken. Let op termen zoals ‘tarwe’, ‘gerst’, ‘rogge’, ‘mout’ en ‘brouwersgist’.

Leven met glutensensitiviteit

Of bij glutensensitiviteit nu echt gluten of een ander bestanddeel in tarwe, zoals ATI of fructanen, verantwoordelijk is voor de reacties, is momenteel nog voer voor discussie binnen de wetenschappelijke wereld. Na  de overschakeling op een gluten- /tarwevrij dieet zien we doorgaans binnen één toot twee weken een verbetering van de symptomen. Na zes tot acht weken kunnen cliënten conform de richtlijnen geleidelijk naar een gluten-/tarwearm dieet overstappen, om zo de individuele tolerantiegrens te leren kennen.

Het aanpassen aan een gluten- en tarwevrij dieet kan aanvankelijk uitdagend zijn, maar met de juiste kennis en hulpmiddelen is het goed beheersbaar. Het kan zeker nuttig zijn om advies in te winnen bij onze diëtist die ervaring heeft met glutengerelateerde aandoeningen. Zij biedt begeleiding bij het plannen van maaltijden, het kiezen van geschikte voedingsmiddelen en het handhaven van een gebalanceerd en voedzaam eetpatroon.